Ομιλία που εκφωνήθηκε την 25η Μαρτίου 2021 στον Ι.Ν. Κοιμήσεως Θεοτόκου της Ενορίας Μαρουλά Ρεθύμνης για την εθνική επέτειο.
Ελληνίδες, Έλληνες,
Αγαπητοί συγχωριανοί,
Τούτες τις μέρες συμπληρώνονται 200 χρόνια από την μέρα που οι πρόγονοί μας, ελλιπέστατα οπλισμένοι μα υπέρμετρα ψυχωμένοι, ξεσηκώθηκαν ενάντια στον Οθωμανό κατακτητή.
Οι Έλληνες από την αποφράδα ημέρα του Μαΐου του 1453 που καταλύθηκε η πόλη των πόλεων, η Κωνσταντίνου Πόλις, η Κωνσταντινούπολη, είχαν να στήσουν κράτος ελληνικό. Και τα 368 χρόνια που είχαν μεσολαβήσει ήταν πολλά, ήταν πάρα πολλά για τον κατακτημένο Γραικό Ρωμιό. Και τί που οι Έλληνες του 1821 ήταν αριθμητικά λίγοι; Και τί που δεν είχαν οπλισμό; Το πάθος τους να αποτινάξουν τον οθωμανικό ζυγό, η λαχτάρα τους να λευτερώσουν τα άγια χώματα και τις θάλασσες της γαλάζιας πατρίδας μας ήταν μεγαλύτερα από την ισχυρή οθωμανική σουλτανική αυλή που είχαν να αντιμετωπίσουν. H τυραννική κατοχή είχε αφαιμάξει κάθε οικονομική ικμάδα του ελληνισμού εντός των τειχών. Ωστόσο ο ελληνισμός στις ευρωπαϊκές πόλεις, τη Ρωσία, ακόμα και μέσα στη σουλτανική Πύλη διέπρεπε. Και όλοι αυτοί οι εύποροι και διανοούμενοι Έλληνες έχοντας γνώση της ιστορίας και πατριωτικό αίσθημα δεν έμειναν αμέτοχοι στον παλλαϊκό ξεσηκωμό του Γένους.
Ούτως ή άλλως η σπίθα για λευτεριά ποτέ δεν είχε σβήσει στις καρδιές των Ελλήνων. Όλα αυτά τα χρόνια της σκλαβιάς οι πρόγονοί μας δεν είχαν μείνει άπραγοι. Οι Κολοκοτρωναίοι πάππου προς πάππου, ο Ρήγας ο Φεραίος, Ο Άγιος Πατροκοσμάς ο Αιτωλός, ο Κατσαντώνης και η κλεφτουριά όλη, ο Δασκαλογιάννης στα δικά μας μέρη, κι αμέτρητοι άλλοι διατήρησαν με τις ενέργειες, τις διδαχές, τις επαναστατικές τους σπίθες και την άσβεστη μνήμη τους ζωντανό το όνειρο. Και 200 χρόνια πριν την σημερινή ημέρα, μετά από ολιγόχρονη μα πυρετώδη προετοιμασία των επαναστατών με οργανωτικό κέντρο την Φιλική Εταιρεία πρωτεργάτες της οποίας ήταν ο Ξάνθος, ο Τσακάλωφ, ο Αναγνωστόπουλος και ο Σκουφάς, θα διαλαλήσουν σε όλη την επικράτεια του ελληνισμού το «Ελευθερία ή Θάνατος».
Θυμάται ο μεγάλος πρωτεργάτης επαναστάτης και αρχιστράτηγος Θεόδωρος Κολοκοτρώνης σε ομιλία του στην Πνύκα της Αθήνας στις 7 Οκτωβρίου 1838 «Όταν αποφασίσαμε να κάμομε την Επανάσταση δεν εσυλλογισθήκαμε ούτε πόσοι είμεθα, ούτε πώς δεν έχομε άρματα, ούτε ότι οι Τούρκοι εβαστούσαν τα κάστρα και τας πόλεις, ούτε κανένας φρόνιμος μας είπε “πού πάτε εδώ να πολεμήσετε;”, αλλά ως μία βροχή έπεσε εις όλους μας η επιθυμία της ελευθερίας μας, και όλοι, και ο κλήρος μας και οι προεστοί και οι καπεταναίοι και οι πεπαιδευμένοι και οι έμποροι, μικροί και μεγάλοι, όλοι, εσυμφωνήσαμε εις αυτό το σκοπό και εκάμαμε την Επανάσταση».
Όλοι μαζί λοιπόν «ως μία βροχή» καθώς λέει ο αρχιστράτηγος Κολοκοτρώνης κίνησαν τον νικηφόρο Αγώνα. Ως εκ τούτου θα παραλείπαμε πολλούς ήρωες μας αν προσπαθούσαμε να απαριθμήσουμε τους προγόνους μας που έδωσαν την ζωή τους και την περιουσία τους στον Αγώνα. Ο κάθε ένας και η καθεμιά από αυτούς είναι ένα ολόκληρο βιβλίο ιστορίας, που μπορεί να διαμορφώσει πολίτες με όλη την έννοια που έδιναν οι αρχαίοι πρόγονοί μας, με την έννοια του ελεύθερα σκεπτόμενου ανθρώπου που λειτουργεί γνωρίζοντας ότι πάνω από τους γονείς και τους δασκάλους μας οφείλουμε να βάζουμε τον Θεό και την Πατρίδα.
Όμως σαν μνημόσυνο δε μπορούμε να μην αναφέρουμε κάποια τρανταχτά ονόματα που έγραψαν χρυσά γράμματα στην εποποιία αυτής της επανάστασης. Οι Υψηλάντηδες που συντόνισαν τον Αγώνα, οι Κολοκοτρωναίοι που έχουν ταυτιστεί στην ιστορική αλήθεια με την θέληση του Ρωμιού για λευτεριά, ο Κανάρης ο ατρόμητος μπουρλοτιέρης των τουρκικών ναυαρχίδων, ο τρανός Καραϊσκάκης που είχε γίνει ο φόβος και ο τρόμος για τους τούρκους, ο Αθανάσιος Διάκος που θυσιάστηκε με τον πλέον φρικτό τρόπο της μεθόδου του ανασκολοπισμού (σούβλισμα)από τις τουρκικές ορδές, ο Παλαιών Πατρών Γερμανός που ευλόγησε τα επαναστατικά τουφέκια και σπαθιά, ο Ανδρούτσος, ο Παπαφλέσσας, ο Μακρυγιάννης, ο Δυοβουνιώτης, η Μπουμπουλίνα που έδωσε όλη την πλούσια περιουσία της στον Αγώνα για να αγοράσει πλοία και να τα εξοπλίσει με κανόνια, η Μαντώ Μαυρογένους, ο Μπότσαρης, ο Αναγνωσταράς, ο Μιαούλης, ο Νικηταράς που αν και ανιψιός και δεξί χέρι του Κολοκοτρώνη πέθανε πάμφτωχος, ο Παπάς πρωτεργάτης της επανάστασης στην Χαλκιδική, ο Πλαπούτας και τόσοι άλλοι.
Όμως αναρωτιέται κανείς. Τέσσερις αιώνες το γένος των Ελλήνων πώς μπόρεσε και διατήρησε την αυτοσυνειδησία του. Πώς μπόρεσε και άντεξε στις ποικίλες πολιτισμικές και θρησκευτικές πιέσεις εξ ανατολών και εκ δυσμών; Άντεξε γιατί την παράδοση και την θρησκεία την ζούσε. Δεν την αντιμετώπιζε σα ένα βαρίδι ή σαν ένα παρωχημένο στοιχείο. Η πίστη στον Χριστό και η ελληνική γλώσσα ήταν τα στοιχεία εκείνα που διατήρησαν ζωντανή την σπίθα της ελληνικότητας μέσα στις καρδιές των Ελλήνων. Μη ξεχνάμε ότι και τα ευαγγέλια στην ελληνική γλώσσα γράφτηκαν.
Το έργο αυτό της διατήρησης της ιστορικής μνήμης του έθνους, της γλώσσας και της πίστης του, τους τέσσερις σκοτεινούς αιώνες της βαριάς σκλαβιάς στους ανατολίτες τούρκους, το επιτέλεσαν σε μεγάλο βαθμό τα ορθόδοξα μοναστήρια τα οποία, σε όλη την επικράτεια από την Μακεδονία μέχρι την Κρήτη και από τα Ιόνια νησιά και την Ήπειρο μέχρι την Κύπρο διατήρησαν ζωντανή την φλόγα, με την παιδεία που προσέφεραν στο υπόδουλο γένος μας. Επιπλέον αξίζει να αναφερθεί ότι από τους 250 περίπου ιεράρχες που υπήρχαν τα χρόνια της επανάστασης στον ελληνικό χώρο οι 80 (το 1/3 περίπου) από αυτούς ήταν μέλη της Φιλικής Εταιρείας, ενώ οι μισοί από αυτούς έδωσαν την ζωή τους τα πρώτα χρόνια της επανάστασης, κατακρεουργημένοι από την τουρκική μανία.
Είχαν προηγηθεί τις προηγούμενες δεκαετίες πολλές επαναστατικές κινήσεις στον ευρωπαϊκό χώρο όμως η ελληνική επανάσταση ήταν κάτι το μοναδικό. Δεν ήταν εμφυλιοπολεμική ή ταξική επανάσταση ήταν εθνική επανάσταση ενάντια σε έναν αιμοσταγή και παρανοϊκό κατακτητή, τον Τούρκο. Που όσο ο ερευνητής μελετά τις πηγές της εποχής τόσο περισσότερο φρίττει από τα μαρτύρια στα οποία υποβάλλονταν οι πρόγονοί μας χωρίς λόγο και με μεθόδους εξόντωσης που τις πιο πολλές φορές είχαν ξεκάθαρα τα στοιχεία φυλετικής εκκαθάρισης, προκειμένου να μειώσουν τους ελληνικούς πληθυσμούς των ορθοδόξων. Είναι γνωστό το περιστατικό που εδώ στο χωριό μας έριξαν στις μυλόπετρες ελαιοτριβείου χριστιανάκι που μαρτύρησε, σύμφωνα με χριστιανούς και μουσουλμάνους, ενώ και ο ιερέας του χωριού μας τις μέρες της έναρξης της επανάστασης του ’21, ο παπά-Γιώργης, κατεσφάγη από τους βασιβουζούκους Τούρκους. Μα, σε λίγα χρόνια θα έβρισκαν το δάσκαλό τους στο πρόσωπο του ατρόμητου παπά-Μανώλη Μαρουλιανού.
Φίλες, φίλοι. Οι πρόγονοί μας όρισαν την 25η Μαρτίου, ημέρα του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου, ως ημέρα κήρυξης του απελευθερωτικού ξεσηκωμού, προκειμένου έτσι να εκφράσουν τον άρρηκτο δεσμό μεταξύ της Ορθοδοξίας και του Ελληνικού γένους.
Παρόλο που η επανάσταση του 1821 πέτυχε μερικώς τους στόχους των Ελλήνων παραμένει και θα παραμένει εσαεί ορόσημο στην ελληνική ιστορία και μια ισχυρή απόδειξη ότι η σύμπνοια των Ελλήνων μπορεί να κάνει θαύματα’ παρόλο που γεωγραφικά το νεοσύστατο κράτος δεν περιελάβανε, μα ούτε και το σημερινό ακόμα δεν περιλαμβάνει όλες τις ιστορικά ελληνικές περιοχές, καθώς έχουν μείνει έξω από τον κορμό του κράτους μας η βόρεια Ήπειρος, μέρος της Μακεδονίας και της Θράκης, το 1/3 της Κύπρου, η Πόλη καθώς και τα παράλια της Μικράς Ασίας, ιστορική κοιτίδα, καρδιά και γενέτειρα της ελληνικής σοφίας.
Μα όχι μόνο γεωγραφικά αλλά και θεσμικά η επανάσταση δεν έχει ολοκληρωθεί. Η έλλειψη ισονομίας και ισοπολιτείας, η έλλειψη λογοδοσίας των δημοσίων λειτουργών και ο γενικότερος επηρεασμός της εφαρμοζόμενης πολιτικής από ξένα κέντρα και εξωθεσμικές οντότητες δύο αιώνες τώρα δεν αφήνουν τον ελληνισμό να ανοίξει όπως μπορεί και όπως πρέπει τα φτερά του. Συνθήκες που ανέκαθεν οδηγούν πολλούς Έλληνες στην ξενιτιά. Ωστόσο είναι η μοίρα του Έλληνα όπου κι αν βρεθεί μέσα ή έξω από την πατρίδα να ενσταλάζει ψήγματα ελληνισμού, κι έτσι ίσως το έργο του να καθίσταται πιο αποτελεσματικό. Ξέρει ο Θεός καλύτερα.
Φίλες και φίλοι, ας κρατήσουμε βαθιά στην καρδιά μας τα όπλα εκείνα που επώασαν την επαναστατική ιδέα των προγόνων μας. Την ελληνική γλώσσα και παιδεία, με αποκορύφωμα της τελευταίας τις ιδέες της ελευθερίας, της δικαιοσύνης και της δημοκρατίας, καθώς και την εν Χριστώ ζωή που δεν περιορίζονταν στα εκκλησιαστικά καθήκοντα του πιστού εντός του ναού αλλά νοηματοδοτούσε όλες τις εκφάνσεις της κοινωνικής, προσωπικής ακόμα και οικονομικής ζωής του, έτσι ώστε όλη η ύπαρξή του να περιστρέφεται γύρω από το σήμαντρο του χωριού και το πλησιέστερο μοναστήρι. Μη ξεχνάμε, όταν ξέσπασε η επανάσταση του Αρκαδίου αρκετοί χριστιανοί συγχωριανοί μας Μαρουλιανοί έτρεξαν να βοηθήσουν στον Αγώνα.
Ελληνίδες, Έλληνες. Οι πρόγονοί μας θυσιάστηκαν «Για του Χριστού την Πίστη την Αγία και της Πατρίδος την Ελευθερία».Ο μεγάλος πυρπολητής του οθωμανικού στόλου Κωνσταντίνος Κανάρης είχε πει «Πριν μπούμε στα πυρπολικά να κάψουμε τον μεγαλύτερο στόλο της Μεσογείου, την νύχτα στην παραλία, ψάλαμε την παράκληση της Παναγίας». Κι αναρωτιέται κανείς, με τί φως (μιας και απαγορεύονταν για επιχειρησιακούς λόγους να ανάψουν κεριά, κι η νύχτα ήταν αφέγγαρη) και με τί βιβλία ψάλανε την παράκληση; Η απάντηση είναι απλή. Την γνώριζαν απ’ έξω. Με τον ίδιο τρόπο που γενιές και γενιές Ελλήνων διέσωσαν μνημονικά, την Ιλιάδα, την Οδύσσεια και κατόπιν τον Ερωτόκριτο και τόσα άλλα υπέροχα ελληνικά κείμενα.
Ας τα έχουμε όλα αυτά στον νου μας κι ας μάθουμε να αναζητούμε με τη βοήθεια της σύγχρονης τεχνολογίας και της πληθώρας των βιβλιοθηκών που έχουμε στην διάθεσή μας σήμερα (απολαμβάνοντας εν προκειμένω κάποιους από τους καρπούς της λευτεριάς) την ιστορική αλήθεια που κάποιοι ακόμα και θεσμικοί λειτουργοί επιτελώντας εντεταλμένη υπηρεσία βάλθηκαν να διαστρεβλώσουν. Διαχρονικά έχει δειχτεί φίλες και φίλοι ότι ο ελληνισμός μεγαλουργεί όταν δεν υπάρχει διχόνοια στο σώμα του. Αυτή ας είναι η επιδίωξή μας. Η ομόνοια του λαού να είναι ο στόχος μας.
Ελληνίδες, Έλληνες!
Σήμερα η όπερα του Σίδνεϋ στην Αυστραλία είναι φωταγωγημένη στα χρώματα της ελληνικής σημαίας. Σήμερα οι καταρράκτες του Νιαγάρα (του μεγάλου ποταμού στα σύνορα Καναδά και Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής φωταγωγούνται στα χρώματα της γαλανόλευκης, σήμερα το κοινοβούλιο της Πολωνίας κι άλλες πάνω από 50 χώρες σ’ όλο τον πλανήτη χαιρετίζουν με ψηφίσματα και εορταστικές εκδηλώσεις τα 200 χρόνια της Ελληνικής επανάστασης, σήμερα όλος ο κόσμος εορτάζει την αναγέννηση του έθνους μας από τις στάχτες του. Σήμερα ο οικουμενικός ελληνισμός καλείται να ολοκληρώσει ότι οι πρόγονοί μας ξεκίνησαν. Σήμερα όλος ο κόσμος του φωτός περιμένει από την Ελλάδα ξανά τα φώτα της.
Ζήτω η 25η Μαρτίου 1821 !
Ζήτω τα 200 χρόνια από την ευλογημένη, παλλαϊκή και πανεθνική επανάσταση των Ελλήνων ενάντια στον κατακτητή του τόπου μας.
Καλή δύναμη, καλή λευτεριά σε όλους μας και στην πατρίδα.
Χρόνια πολλά, χρόνια φωτεινά και ευλογημένα.
