ΜΟΛΥΝΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ
- Προέρχεται κυρίως από τις βιομηχανίες, τις εξατμίσεις των αυτοκινήτων, τους καυστήρες των καλοριφέρ, τα αεροπλάνα (ανθρωπογενείς επιδράσεις)
- Αρνητικές συνέπειες σε ανθρώπους (ασθένειες, οικονομικές επιπτώσεις), φυτά και ζώα (μείωση της βιοποικιλότητας), σε συγκεκριμένες περιοχές (λιώσιμο των πολικών πάγων), κτίρια (καταστροφή αρχαίων μνημείων λόγω όξινης βροχής) κ.ά.
- Ένταση των αρνητικών φαινομένων στις μεγαλουπόλεις: παραγωγή μεγάλου όγκου στερεών, υγρών και αερίων αποβλήτων
- Διάθεσή τους στο έδαφος (ΧΥΤΑ), σε υγρούς αποδέκτες (θάλλασα, μετά την διέλευσή τους από βιολογικό καθαρισμό), και την ατμόσφαιρα
ΜΟΛΥΝΣΗ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΗ
ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΕΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΚΛΙΜΑΚΑ
Παγκόσμια περιβαλλοντικά προβλήματα σήμεραΑλλαγή του κλίματος σε παγκόσμια κλίμακα
- Φαινόμενο του θερμοκηπίου αύξηση της θερμοκρασίας στην ατμόσφαιρα λιώσιμο των πολικών πάγων και ανύψωση της στάθμης των υδάτων, οφείλεται κυρίως στην τεράστια αύξηση του CO2 στην ατμόσφαιρα τα τελευταία 150 χρόνια
- Καταστροφή του προστατευτικού στρώματος του στρατοσφαιρικού όζοντος αύξηση της UV ακτινοβολίας που φτάνει στην Γη καρκίνος του δέρματος, καταστροφή των φύλλων των φυτών
- Ακραία καιρικά φαινόμενα ξηρασία, πλημμύρες επίδραση στην χλωρίδα και την πανίδα, επιπτώσεις στις εθνικές οικονομίες
- Πρόβλημα υπεράντλησης φυσικών πηγών (νερού, πετρελαίου, ορυκτών) κίνδυνος εξάντλησής τους, διαμάχες μεταξύ κρατών, υφαλμύρωση υδάτων
- Ασιατικό νέφος εντοπίζεται πάνω από Ινδία και Κίνα, πάχος 3mm, οφείλεται στις εκπομπές αερίων (CO2) από κατανάλωση ορυκτών καυσίμων, πυρκαγιές και κάψιμο αγροτικών υπολειμμάτων
- Ευτροφισμός υδάτων, μείωση ιχθυοαποθεμάτων, ερημοποίηση δασών
Μέτρα που θα πρέπει να ληφθούν άμεσα Μείωση των υγρών, στερεών και αερίων ρύπων με πρωτοβουλίες ενημέρωσης Χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ηλιακή, αιολική) Αυστηρότερες προδιαγραφές λειτουργίας για τις βιομηχανίες Ανακύκλωση υλικών (χαρτί, πλαστικό, αλουμίνιο)
- Πού εντοπίζονται οι πηγές της μόλυνσης; Κυρίως σε δυτική Ευρώπη, βόρεια Αμερική
Είναι η ρύπανση εντοπισμένη; Όχι διότι η ατμόσφαιρα και η θάλασσα λειτουργούν ως ιμάντες μεταφοράς ρύπων από τις περιοχές δημιουργίας τους προς άλλες
Επίσης στις ανεπτυγμένες βιομηχανικά περιοχές παρατηρείται πολλαπλάσια κατανάλωση ενέργειας, πρώτων υλών και παραγωγή αποβλήτων σε σχέση με άλλες λιγότερο προηγμένες χώρες
Για παράδειγμα, τη στιγμή που 1,1 δις άνθρωποι δεν έχουν πρόσβαση σε πόσιμο νερό, στις Η.Π.Α. η μέση ημερήσια κατανάλωση νερού ανά άτομο ήταν 40 λίτρα το 1900 και 600 λίτρα(!) το 1990.
Το 1,5% των κατοίκων των πλουσιώτερων χωρών κατέχει το 80% του παγκόσμιου πλούτου, υπερκαταναλώνει φυσικούς πόρους και παράγει δυσανάλογα μεγάλες ποσότητες απορριμμάτων
Επιπτώσεις σε παγκόσμια κλίμακα
Στερεά απόβλητα
Διακρίνονται σε:
- Αστικά απορρίμματα (οικίες, δρόμος)
- Βιομηχανικά απόβλητα
- Αδρανή οικοδομικά υλικά (υλικά κατεδαφίσεων)
- Επικίνδυνα και τοξικά απόβλητα (απόβλητα χημικών εργοστασίων)
- Απόβλητα ηλεκτρονικού εξοπλισμού
- Στην Ελλάδα: αστικά απορρίμματα το 80% των στερεών αποβλήτων
- Αποτελούνται από:
- Χαρτί-χαρτόνι
- Γυαλί
- Πλαστικά
- Μέταλλα
- Οργανικά
- Υφάσματα, ξύλα, ελαστικά, δέρμα
ΔΙΑΘΕΣΗ ΤΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ
- ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΉ ΤΑΦΗ
πλεονεκτήματα :μικρή επιβάρυνση στο περιβάλλον
διαδικασία χαμηλού κόστους
παραγωγή ενέργειας από βιοαέριο
δενδροφύτευση μετά το πέρας λειτουργίας
μειονεκτήματα: έντονη δυσοσμία
πιθανή ρύπανση
μακριά από πόλεις
- ΚΑΥΣΗ
πλεονεκτήματα: σημαντική μείωση όγκου
μικρός χώρος εγκατάστασης
λειτουργεί και κοντά σε πόλεις
παραγωγή ενέργειας
μειονεκτήματα: μεγάλο κόστος εγκατάστασης,
λειτουργικό κόστος και συστημάτων ρύθμισης
παραγωγή αερίων ρύπων
- ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ
επεξεργασία οργανικών συστατικών για την παραγωγή βελτιωτικών εδάφους, με μεγάλο όμως λειτουργικό κόστος
Κόστος διαχείρισης στερεών απορριμμάτων
- Υπολογίζεται ότι φτάνει τα 100 δις δρχ. = 294 εκ. ευρώ το κόστος διαχείρισης των απορριμμάτων για όλη την Ελλάδα.
- Ένας τόνος απορριμμάτων κοστίζει περίπου 75 ευρώ για τη συλλογή, τη μεταφορά και τη διάθεση του, δίχως να συνυπολογίζεται το κόστος πρώτων υλών και το κόστος για την προστασία του περιβάλλοντος
Άρα είναι αναγκαία:
- η μείωση του όγκου των απορριμμάτων
- η ανακύκλωση υλικών που βρίσκονται σε μεγάλες ποσότητες στα απορρίμματα
- η εξεύρεση μεθόδων διάθεσης των απορριμμάτων ώστε να μη ρυπαίνουν σε μεγάλο βαθμό το περιβάλλον και παράλληλα να παρέχουν οφέλη (λιπασματοποίηση, παραγωγή ενέργειας στη μέθοδο της καύσης, εκμετάλλευση του βιοαερίου στους ΧΥΤΑ κ.ά.)
ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ είναι η συλλογή, επεξεργασία και επαναχρησιμοποίηση υλικών όπως χαρτί, αλουμίνιο, πλαστικό, γυαλί.
- Προστασία του περιβάλλοντος
Μείωση του όγκου απορριμάτων προς τις χωματερές
Μείωση ρύπων
- Εξοικονόμιση ενέργειας και κεφαλαίων
95% για παραγωγή προιόντων αλουμινίου
25 – 70% για προιόντα χαρτιού
Μείωση των εισαγομένων πρώτων υλών, των εγχώριων εξορύξεων και μικρότερη κατανάλωση πετρελαίου
- Περιορισμός της σπατάλης πρώτων υλών
- Με την ανακύκλωση εξοικονομείται ενέργεια (43%), νερό (η ανακύκλωση απαιτεί ελάχιστο νερό), και σώζεται μεγάλος αριθμός δέντρων
- Ανακύκλωση χαρτιού: 5 έως 50 φορές
- Ανακυκλωμένο χαρτί:
χρόνος ζωής 50 – 100 χρόνια
εξίσου ασφαλές από άποφη υγιεινής
- 1 τόνος ανακυκλωμένο χαρτί σώζει τη ζωή σε 13 δέντρα
- Χαρτί κυριακ. εφημερίδων 500.000 δέντρα τη βδομάδα (!) (ΗΠΑ)
Όταν πετάμε ένα κουτάτι αναψυκτικού ή μια εφημερίδα στα σκουπίδια:
- Πετάμε την πρώτη ύλη (ξύλο, βωξίτη)
- Την ενέργεια, τις δευτερεύουσες ύλες και την ανθρώπινη εργασία που απαιτήθηκαν για την παραγωγή αυτού του προιόντος
- Τα κεφάλαια που χρειάστηκαν για τη μετατροπή του ξύλου σε χαρτί ή του βωξίτη από κάποιο ορυχείο σε κουτί.
- Αν ανακυκλώναμε όλα τα κουτάκια στην Ελλάδα (900 εκ. το χρόνο) θα εξοικονο-
μούσαμε την ενέργεια που χρειάζεται πό-
λη 90.000 κατοίκων για την ίδια περίοδο
Στάδια που περιλαμβάνει η ανακύκλωση
- Διαλογή στην πηγή (χρήση ξεχωριστών κάδων για κάθε υλικό σε οικίες, εστιατόρια, μπάρ)
- Συλλογή σε σταθμούς μεταφόρτωσης
- Μεταφορά τους σε εργοστάσια ανακύκλωσης, χαρτοπολτός νέο χαρτί
- Διάθεση των προιόντων ανακύκλωσης στην αγορά
Προβλήματα:
- Συχνά όχι η αναμενόμενη συμμετοχή από τους κατοίκους
- Μειωμένη δυνατότητα διάθεσης των προιόντων στην αγορά
Το μεγάλο όμως πλεονέκτημα των προγραμμάτων ανακύκλωσης με διαλογή στην πηγή είναι η ανάπτυξη περιβαλλοντικής συνείδησης των συμμετεχόντων και ο περιορισμός της κατανάλωσης υλικών
ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΧΑΡΤΙΟΥ
- Στην Ελλάδα καταναλώνονται 630.000 τόνοι χαρτιού το χρόνο
- Συνολικά 1εκ.τόνοι (συσκευασίες)
- Το 80% εισάγεται – μεγάλο κόστος
- Κόστος χαρτιού + ξυλείας: 300 εκ.δολ./ έτος
- Τελευταία 10ετία 170%
- Το 20 – 30% των σκουπιδιών είναι χαρτί
- Για την παραγωγή 1 τόνου χαρτιού απαιτούνται:
κάποια στρέμματα δάσους
εκατοντάδες κυβικά μέτρα νερό
χιλιάδες κιλοβατώρες ενέργεια
Με την ανακύκλωση εξοικονομείται ενέργεια (43%), νερό (η ανακύκλωση απαιτεί ελάχιστο νερό), και σώζεται μεγάλος αριθμός δέντρων Ανακύκλωση χαρτιού: 5 έως 50 φορές Ανακυκλωμένο χαρτί: χρόνος ζωής 50 – 100 χρόνια εξίσου ασφαλές από άποφη υγιεινής 1 τόνος ανακυκλωμένο χαρτί σώζει τη ζωή σε 13 δέντρα Χαρτί κυριακ. εφημερίδων 500.000 δέντρα τη βδομάδα (!) (ΗΠΑ)
Σύντομη περιγραφή της διαδικασίας ανακύκλωσης χαρτιού
- Συλλογή χαρτιού από διάφορες πηγές – το πιο δύσκολο στάδιο (κάδοι ανά γειτονιά, σύστημα “πόρτα-πόρτα” )
- Διαλογή ανάλογα με την ποιότητά τους
- Συμπίεση τους σε πρέσα για μείωση του όγκου – “μπάλες” χαρτιού – ευκολότερη και οικονομικότερη μεταφορά
- Μεταφορά τους με φορτηγά στο εργοστάσιο επεξεργασίας
- Πολτοποίηση στον αναλυτή – χρήση μεγάλων ποσοτήτων νερού (100 κιλά νερού / 1 κιλό χαρτιού )
80% του νερού ανακυκλώνεται
“κλέφτης”: εξάρτημα του αναλυτή, κατακράτηση σύρματος ή πλαστικού που ενδεχομένως υπάρχει στις “χαρτομπάλες”
- Μεταφορά του χαρτοπολτού από τον αναλυτή σε μεγάλα κόσκινα για περαιτέρω καθαρισμό του (λαστιχάκια, συνδετήρες κ.ά.)
- Στάδιο απομελάνωσης – αφαίρεση μελάνης από τον χαρτοπολτό
- Στράγγισμα και συμπίεση του χαρτοπολτού σε πρέσες
- Τελική διαμόρφωση του επιθυμητού σχήματος και μεγέθους του νέου χαρτιού σε κατάλληλες μηχανές (τύμπανα)
Οφέλη από την εφαρμογή προγραμμάτων ανακύκλωσης
- Προστασία του φυσικού περιβάλλοντος μέσω της μείωσης του ρυπαντικού φορτίου που δέχονται οι φυσικοί αποδέκτες (έδαφος, θάλλασα, ποτάμια)
- Εξοικονόμηση ενέργειας (οικονομικά οφέλη)
- Εξοικονόμηση φυσικών πόρων
- Παραγωγή νέων χρήσιμων προιόντων
- Δημιουργία νέων θέσεων εργασίας
- Ανάπτυξη περιβαλλοντικής συνείδησης στους πολίτες με αποτέλεσμα την ευαισθητοποίηση και ενεργοποίηση τους, μελλοντικά, σε άλλα θέματα προστασίας του περιβάλλοντος
Συγκεκριμένα 1 τόνος ανακυκλωμένου χαρτιού:
- Εξοικονομεί 12 – 17 δέντρα
- Μειωμένη κατανάλωση ενέργειας και νερού κατά 50% περίπου
- Σημαντική μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης (περίπου 35%)
ΤΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ ΕΜΕΙΣ ;
- Να δραστηριοποιηθούμε ενεργά στη συλλογή ανακυκλώσιμων υλικών
- Να αγοράζουμε προιόντα ανακύκλωσης
- Να εφαρμόζουμε την επαναχρησιμοποίηση όπου αυτή είναι εφικτή (βιβλία, χαρτί)
- Να μην πετάμε σκουπίδια / Να επιστρέφουμε την συσκευασία αν υπάρχει αυτή η δυνατότητα
- Να συστήσουμε ομάδες δράσης και να ζητήσουμε από το δήμο την τοποθέτηση κάδων ανακύκλωσης
- Το κρατος να οργανώσει προγράμματα ανακύκλωσης και να βοηθήσει στη δημιουργία εταιριών ανακύκλωσης
Και μην ξεχνάμε! Μαγικές λύσεις δεν υπάρχουν
Δεν “τελειώνουμε” με το να βγάλουμε τον σάκο των απορριμάτων από το σπίτι μας
η οικονομία στο χαρτί ειναι Η ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΛΥΣΗ
η ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ είναι η δεύτερη καλύτερη λύση
Κατεβάστε την εργασία εδώ
